Basisbegrippen van de lichttechniek

Basisbegrippen van de lichttechniek

19 jul 2019

Wat is licht?

In de afgelopen eeuwen heeft de natuurkunde het verschijnsel "Licht" onderzocht en het geheim ervan ontsluierd: licht is een zichtbare elektromagnetische straling die in golven van de lichtbron wordt verstuurd. Hieronder wordt beschreven welke maateenheden voor de verlichting in woonruimtes relevant zijn en wat deze betekenen.

De lichtstroom
Maateenheid:
 lumen (lm)

Onder lichtstroom verstaat men het totale, in alle richtingen van de lichtbron, uitgestraalde zichtbare licht

Gemiddelde helderheid voor standaard-gloeilampen en energiespaarlampen 
Veel spaarlampen van bekende merken leveren meer licht dan nodig is voor energielabel A. Let bij het vervangen van gloeilampen door spaarlampen op de lichtstroom, het synoniem voor helderheid. Wie van gezelligheid houdt, kiest hetzelfde aantal lumen als een gloeilamp. Wie alvast rekening wil houden met het geleidelijke verlies aan helderheid over de lange levensduur van de spaarlamp, kiest voor een iets heldere lamp.
Gloeilampen en energiespaarlampen in vergelijking

Gloeilamp

  • 15 Watt / 90 lumen
  • 25 Watt / 220 lumen
  • 40 Watt / 415 lumen
  • 60 Watt / 710 lumen
  • 75 Watt / 935 lumen
  • 100 Watt / 1340 lumen
  • 150 Watt / 2160 lumen
  • 30 Watt / 1898 lumen

Energiespaarlamp

  • 5 Watt / 176 lumen
  • 9 Watt / 405 lumen
  • 11 Watt / 531 lumen
  • 15 Watt / 798 lumen
  • 20 Watt / 1151 lumen
  • 23 Watt / 1371 lumen

Lichtsterkte en verlichtingssterkte

Lichtsterkte:

Maateenheid: candela (Cd)

De in een bepaalde richting naar een hoek in de ruimte uitgestraalde lichtstroom, met betrekking tot deze hoek. Daarmee wordt de richtingsafhankelijkheid van de uitgestraalde lichtstroom gekarakteriseerd.

Verlichtingssterkte

Maateenheid: lux (lx)

De verlichtingssterkte is een maateenheid voor de lichtstroomdichtheid op een vlak. Deze wordt gedefinieerd als de verhouding tussen de op een vlak vallende lichtstroom en de grootte van dit vlak.

Overzichtstabel: vergelijking verlichtingssterktes 

Situatie Verlichtingssterkte
Heldere nachtelijke sterrenhemel 0,001 lx
Maanlicht 0,25 lx
Kaars ca. 1 m afstand 1 lx
Straatverlichting 10 lx
Gangverlichting 100 lx
Kantoorverlichting 500 lx
Operatiekamer 10 000 lx
In de schaduw zomers 10 000 lx
Bewolkte zomerdag 20 000 lx
Heldere zomerdag 100 000 lx

Luminatie en lichtkleur

Luminatie:

Maateenheid: cd/m²

Maateenheid voor "waargenomen helderheid“. De luminatie is de lichtstroom per oppervlak en hoek in de ruimte. Het menselijke oog neemt luminatieverschillen als helderheidsverschillen waar.

De lichtkleur (kleurtemperatuur):

Maateenheid: Kelvin (K)

De maateenheid voor de spectrale samenstelling van licht, zoals het wordt afgegeven door een lichtbron of wordt teruggekaatst door een lichaam. De lichtkleur is afhankelijk van de golflengte. Lichtkleuren kunnen, in tegenstelling tot lichaamskleuren, direct gemeten en ook waargenomen worden. Hoe hoger de waarde, des te witter de lichtkleur. De lichtkleuren van lampen zijn onderverdeeld in drie groepen:

  • Warmwit (ww) < 3300 K – warmwit licht wordt als gezellig ervaren. 
  • Neutraal wit (nw) 3300 tot 5300 K – neutraal wit licht zorgt voor een meer zakelijke stemming 
  • Daglichtwit (tw) > 5300 K – daglichtwit is pas geschikt voor binnenruimtes vanaf een lichtsterkte van 1000 Lux 

Overzichtstabel: gebruikelijke lichtbronnen met de verschillende lichtkleuren

Lichtbron Kleurtemperatuur
Kaars 1500 K
Gloeilamp 100 W 2800 K
Halogeenlamp, TL-buis (warm-wit) 3000 K
TL-buis (koud- wit) 4000 K
Ochtend- / avondzon 5000 K
Voormiddag-/namiddagzon 5500 K
Bewolkte hemel 6500 - 7500 K
Blauwe hemel kort na zonsondergang 9000 - 12 000 K

Verlichting

Meest recente artikelen

Retourtermijn tijdelijk 60 dagen

4 dagen geleden

Retourtermijn tijdelijk 60 dagen

Conrad officieel reseller Arduino®

19 okt 2021

Conrad officieel reseller Arduino®

Tips & trucs om snel en eenvoudig energie te besparen

6 okt 2021

Tips & trucs om snel en eenvoudig energie te besparen

Een virusvrije omgeving door UV-C desinfectie

10 aug 2021

Een virusvrije omgeving door UV-C desinfectie

Met eMobility bespaart u geld én bent u milieubewust

9 aug 2021

Met eMobility bespaart u geld én bent u milieubewust

Kies de juiste stroomtang voor uw toepassing

6 aug 2021

Kies de juiste stroomtang voor uw toepassing

Eenvoudig energie besparen in huis

6 aug 2021

Eenvoudig energie besparen in huis

Vergelijk eenvoudig technische specificaties

4 jun 2021

Vergelijk eenvoudig technische specificaties

Uitleg: soldeerstations voor verschillende doelgroepen

12 mei 2021

Uitleg: soldeerstations voor verschillende doelgroepen

Vijvertechniek

1 apr 2021

Vijvertechniek