Draaibanken

Draaibank voor metaal of hout

Draaibanken: Ze worden veelvuldig toegepast in de bewerking van metaal en hout. Deze robuuste machines hebben de capaciteit om materiaal te bewerken onder een hoge draaisnelheid. Het is een werktuigmachine en de uitgangsmaterialen zijn rond van vorm. Deze worden geplaatst in een klauwplaat die vervolgens het materiaal inklemt. Ze bestaan uit vier hoofdonderdelen, namelijk: een vaste kop, een losse kop, een support en een geleidebed. 

Door het hoge toerental van de hoofdas, waar ook de vaste kop en klauwplaat zich bevindt, kan er nu materiaal worden verspaand door een draaibeitel. Deze draaibeitel staat stil en is ingeklemd. Als de hoofdas het juiste toerental heeft bereikt kan de draaibeitel beginnen met het verspanen en op maat maken van het materiaal. Het materiaal draait in feite om zijn as tegen het snijgereedschap aan. Een zware draaibank wordt gemaakt van gietijzeren constructies. Deze geven de juiste stabiliteit die nodig is. Aangezien draaibanken zeer stabiel en standvastig moeten zijn, is gietijzer hiervoor uitermate geschikt. Dit soort constructies is echter wel voor de zwaardere types draaibanken. Bij dit soort zware uitvoeringen is zowel de voet en het bed gemaakt van gietijzer. Voor de hobbydraaibanken is de constructie meestal gemaakt uit één geheel van gietijzer. Aandrijving van de hoofdas vindt plaats door een elektromotor en een overbrengingssysteem. Dit systeem bestaat uit V-riemen en tandwielen. Er is keuze in diverse toerentallen, al naar gelang het te bewerken materiaal.

Opspanmogelijkheden van het materiaal

Het te bewerken materiaal, of dat nu metaal of hout is, dat maakt niet, word als eerste opgespannen. Dit gebeurt in het opspangereedschap aan de vaste kop. Dit opspangereedschap draait rond de centerlijn van de hoofdas, het is vergelijkbaar met een bankschroef. De meest gebruikte soorten van opspangereedschappen zijn: de drieklauw, de vierklauw en spantangen. De drieklauw is zelf centrerend en bestaat uit drie spanbekken. Dit type opspangereedschap wordt gebruikt voor het opspannen van ronde materialen. De vierklauw werkt in principe hetzelfde als de drieklauw maar bestaat uit vier spanbekken. Deze vierklauw kan echter meerdere vormen materiaal inklemmen. Dat kan zijn rond, gelijkzijdig vierkant en achthoekig materiaal, het toepassingsgebied is dus groter. Een spantang is een precisie klemtang voor rond materiaal. Deze zijn op speciale diameters gemaakt en zijn dan ook alleen toepasbaar voor die specifieke diameter. Het gevolg is een zeer nauwkeurige ronddraaing en daar door een perfecte afwerking van het materiaal.

De beitel opspannen

De beitel wordt opgespannen in de beitelhouder, deze bevindt zich in de support. Dit support beweegt in langsrichting van het materiaal over het bed. Boren en ander hulpgereedschap wordt opgespannen in de losse kop. Bij het opspannen van de beitel in de beitelhouder, moet deze zo kort mogelijk uit de beitelhouder steken. Dan is de belasting het minst op de beitel. Inklemming van de beitel gebeurt door vierkantbouten, center vierkantbouten op center beitel.

Beginnen met de verspaning

Het is belangrijk dat de beitelpunt exact op centerhoogte staat van het opgespannen materiaal. Op dat punt is namelijk de diameter het breedst. Staat deze punt te hoog of te laag, dan zal er een onjuiste verspaning plaatsvinden. Dit kan nadelige gevolgen hebben voor het materiaal en de beitel. De beitel wordt gepositioneerd door de punt van de beitel in één lijn te plaatsen met de centerlijn van de losse kop. Dit wordt gedaan met de hoogteverstelschroef van de beitelhouder. De verspaning begint altijd eerst met het glad draaien van de kopse zijde. Vervolgens wordt stapsgewijs het materiaal op maat verspaand. In kleine hoeveelheden wordt er elke keer materiaal weggehaald, zodat de beitel niet oververhit raakt. Aan de hand van een werktekening wordt zo het eindproduct gedraaid.